Basic HTML Version
64
сайын қайталанып тұрады. Мысалы, 1812 жылғы Отан
соғысын алайық. Ендігі жерде оған 51 жылдан қосып көрі-
ңіз, 1863 жылғы Крепостнойлық правоның жойылуы, 1914
жылғы Дүниежүзілік соғыстың басталуы. Енді 25, тура-
сы 25,5 жылдан қосып көріңіз, 1939 жылғы екінші дүние
жүзілік соғыс... Міне, осылай жалғаса береді. 1990 жыл да
осындай өзгеріс-толқулар жылы болып отырғанын, шы-
нында да көрмей қалғамыз жоқ.
Табиғат анамыздың адам
баласына осындай əсері əлі де 1 жыл бойына созылады деген
оның қорытындысын, тірі болсақ, көре жатармыз. Ал,
Парсы
шығанағындағы соғыстың болу-болмауы екіталай болып
тұрған кездің өзінде, оның бізге «Соғыс міндетті түрде бо-
лады» деп кесіп айтуында да бір сыр бар шығар. Оның ай-
туынша, бұл соғыс Саддам Хусейіннің пайдасына шешілуі
мүмкін...
– Менің бас сүйенерім – мынау, – деп Назарбек қолыма бір
парақ қағазға түскен таблица тəрізді жазбасын ұсынғанды.
Бұл – менің бір жылға жасаған темірқазығым. Əзірге мұны
өзімнен басқа жан баласы түсінбейді.
Өз сызбаларының мəн-жайын ұғындырмақ болғанымен,
түкке түсіне алмағанымды оның өзіне де жасырмай айттым.
Əңгімеміз жер бетіндегі экологиялық апаттарға тірелгенде де,
ол қисынсыз сөз айтқан жоқ.
– Жер қойнауында болып жататын тектоникалық процес-
тердің де экологияның тууына үлкен əсері бар. Бір өзен-көл
суының тартылып, бірінің кемерінен ықпалы мол. Мəселен, өт-
кен жылдардағы Ереван, Спитак, Ашхабад, Астрахан, Волго-
градтағы, Иранның территориясындағы жер сілкіністерінің
əсерінен Каспий теңізі 5 метрге дейін көтерілді. Бұл процесс
əлі де тоқтауға тиіс емес. Аралға Каспийден канал жүргізу осы
есеппен алғанда орынды сияқты. Осыдан жиырма жыл бұрын
да Каспий дəл осылайша 20 метрге дейін көтерілген.
...Табиғаттың сырын біле түскен сайын, оның құпиясы
да еселене түседі ме, қалай? Ай мен Күнді бақылап отырып,
екінің бірі неге көріпкел бола бермейді? Демек, бұл жер-
де де құпия сыр жоқ емес. Бəлкім, аспан денелерін бақылай