54
– Жазушы ретінде бүгінгі орыс əдебиетіне қандай баға
берер едіңіз?
– Бүгінгі орыс əдебиеті туралы айтып керегі жоқ деп ойлай-
мын. Өйткені, менің өз басым, бүгінгі орыс əдебиетінен нəр
алғам жоқ. Бірақ мұным бүгінгі орыс əдебиетін оқымаймын,
білмеймін деген пікірге жатпайды. Өнерде де, өмірде де,
тəлім-тəрбие алғаным – шығыс, батыс, орыстың классикалық
əдебиеті. Орыс тіліне машықтанып, кітаптарымды орыс тілінде
жазғаннан бері, үстелімнен түспейтін кітаптар – Толстой, До-
стоевский, Гоголь, Чехов кітаптары. Менің адам, азамат, жа-
зушы болып қалыптасуыма, өнерді терең сезіну, оны ұғыну,
қастерлеу қасиеттеріне олардың берген пайдасы өлшеусіз.
Əлемде мен пір тұтар жазушылар да аз емес. Өзге жұрт
та қазақтың бір жазушысын пір тұтса, халқымыздың бағы
ашылғандығы емес пе?! Біз халық болып сол жазушыны кү-
теміз.
Бірде маған орыстың үлкен жазушысы, «біз сендерді орыс
тіліне баулыдық» деп мақтанды. Орыс тіліне баулығандары
рас, бірақ сонымен бірге, бізді тілімізден, дінімізден де арыл-
тып, мəдениетімізге нұқсан келтіргендерін сезінбегені жаныма
ауыр тигенін əлі күнге дейін ұмытпаймын. Араб, парсы, түрік
мəдениетінен нəр алған қазақ мəдениеті барынан айырылып
қалып қапа шектік емес пе?
– Сіз қазақ əдебиетінің көкжиегін кезеруге соншама мол
қайрат жұмсадыңыз. Неліктен Сіздің атыңыз ортамызда
мүлдем аталмайды?
– Мен əдебиетке атақ, даңқ алу үшін келгенім жоқ. Атақ пен
даңқ қашанда адамға қырсық болып тиген. Нағыз жазушының
өмірі, қызмет-еңбегі жалғыздықта өтуі керек. Адамға тəуелді
болған жазушы биік бола алмайды. Толстойдың Ясная Поляна-
дан безінуі, Шəкəрімнің ел ортасынан алыстап, Шыңғыстауды
тағыдай жеке мекендеуі тегін емес. Қалың Тобықтының
ортасында Абайдың жалғыз қалуы қандай қиямет. Туған
еліне, əдебиетіне тірі емес өлі қалпында керек болуы жан
түршіктірмей ме? Бұндай жəй надан елдердің қай-қайсысынан
да кездеседі. Бұл арам ниет ортамызда бүгін де тірі. Көптің