Page 21 - Әнуарбек Әуелбек. Болашығына қол созған Қазақстан

Basic HTML Version

21
Тіліміздің, салт-дəстүріміздің, жалпымəдениетіміздің – қазіргі
таңдағы хал-жайы, қоғамдағы орны жайында ой өрбіткен ма-
қалаларды республика баспасөзінің бетінен жиі көруге бола-
ды. Бұл, əрине, халқымыз үшін үлкен тарихи қажеттіліктен
туындап отыр. Мұның бəрі де, түптеп келгенде, ұрпақ қамы.
Ал, ұрпақ қамын, оның тəлім-тəрбиесін тілге тиек еткен тұста
болашақ аналар жайында əңгімелей кету мүмкін емес. Себебі,
халық, көпшілік жекелеген адамдардан құралады. Ендеше əр-
бір адам өзін халықпын, ұлтпын деп есептеуге жəне сол атқа
титтей де көлеңке түсірмеуге, кір келтірмеуге тиіс. Əсіресе,
əрбір жасөспірімнің бойында ұлтымызға тəн барлық қасиет
болуы керек. Міне, сонда ғана біз өзіміздің елдігімізді өз
дəрежесінде сақтап қала алмақпыз. Жасөспірімнің халықтық
атқа лайық болып бой түзеуі қоршаған қоғамнан гөрі семья
тəрбиесіне көп байланысты. Ал, семьядағы ананың рөлін дə-
лелдеп жатқанымыз басы артық əңгіме. Сонау патшалық Ре-
сейдің қазақ жеріне үстемдік құрып тұрған кезеңінің өзінде,
орыс миссионерлерінің бұратана халықты шоқындыруға ба-
тыл бет алған уағында да патша ағзамның адал қызметшілері
бала тəрбиесіндегі, жалпы қоғамдағы əйел орнын дəл көре біл-
ген. Тəрбие басының, яғни кең даланы шоқындырудың шаңы-
рақ астынан бастау алатындығын ашып айтпаса да, осы мақ-
сатта жұмыс жүргізуге бел байлаған. Тарихшыларымыз айтып
жүргендей, олардың қазақ қыздарына «жаны ашығандықтан»
қыздар мектебін де ашқандығын сол мақсаттағы бір ғана жұ-
мыс десек, қателеспегендігіміз.
Болашақ ана тəрбиесіне біздің халқымыз да салғырттық-
пен қараған емес. Қыздарының болашақ шаңырақтарының
берік болуына, семьядағы негізгі тұлғаның біріне айнала бі-
луіне қаршадай кезінен-ақ көңіл бөлген. Өткен дəуірлердегі
мұндай міндеттердің, көбіне, жеңгелерге жүктелгендігі аян.
Бұл мəселе қазіргі таңда қалай болып отыр? Қазақ зиялыла-
рын ғана емес, барша халықты толғандыратын мəселенің бірі
де осы. Оның шығар күндей шындық, айдай анық екендігіне,
жоғарыда келтірілген екі хаттың өзін айтсақ та, жеткілікті де-
ген ойдамыз.