207
əйелсіз өтті. Өкінішке орай, менің өмірім де солай болды. Он
алты жылдан бері балаларыммен бірге жалғыз келе жатырмын.
Шынын айтқанда, Ақан серінің жағдайы менікіне қарағанда,
тіпті, қиын болатын. Ол кезде зейнетақы да жоқ, өзі мал жиған
адам емес. Егде тартқан уақытта Ыбанымен жалғыз қалу оңай-
ға соқпады. Осындай-осындай ұқсастықтардың бəрінің қатар
келуі өзі адам ойламайтындай таңданарлық нəрсе.
Құдайға шүкір, балаларым ержетті. Кішкентай қызымның
өзі, міне, оқу бітіріп отыр. Бір кезде осы қызым оқу бітіргенше
тірі тұрсам екен деп едім. Бірақ, енді қазір əлі де тірі болғым
келеді. Жұртты күлдіріп айтқам: «Сəкен ақкөңіл ғой, байқа-
май айтып қалған ғой, тағы біраз жыл берейінші десе, Құдай
өзі береді аржағын да», – деп.
Жетпіске келген кезде өзі адам ауру-сырқаулы болады де-
гендей, балалар жетілген соң, қасымда шүйіркелесіп отыра-
тын серігім болса деген де ой бар. Балалар ылғи қасыңда бола
бермейді ғой. Негізі, өзі оңай нəрсе емес. «Орта жолға келген-
де атың өлмесін, орта жасқа келгенде қатының өлмесін» де-
ген, бұл қай заманда болмасын қиын нəрсе. Бұрынғыдай ма-
хаббат болмас, əрине, дегенмен, Ақан серінің көңіліндегідей
сері көңіл əлі де болса ұнатумен қосылғанды қалайды. Оған
енді қол қысқалық қана емес, өмірдің бүгінгі психологиялық
өзгерістері жібермейді. Соған қарамай, бəрібір жеңіп шықсам
деймін.
– Ақын-жазушылар сөзді кие тұтқан жандар дейміз. Сол
киелі сөздің арқасында үлкен-үлкен биіктерге көтеріліп
жүргендері де баршылық. Осындай биіктерде жүрсе де,
ел-жұрт сөзін қадірлейтін ағаларымыздың кейбірінің пен-
дешілікке қарай қадам басатындары да байқалып қалып
жатады. Бірін-бірі көре алмау, күндеу сияқты жағымсыз
қылықтар сізге қандай ой салады?
– Күндеу мен көре алмау деген бар ғой, қазақ үшін үлкен
сұрақ, қазақ үшін жəне бітпейтін сұрақ. Қазақ менталитетінде
орнығып қалған нəрсе. Басқа ұлттарда да бар шығар, əрине.
Өткенде бір отырыста ұйғырлар айтады: «Біз сіңірден де жа-
манбыз, көре алмаймыз» деп. Кəрістер айтады: «Ойбай, біз де