Basic HTML Version
176
Шовинистік көзқарасқа Кеңес көзілдірігін кигізу елді біраз
уақытқа дейін адастырды. Ел назарын басқа мəселеге аударып
жіберу – жасаған қылмысты, немесе, шын мəнінде, ашылып
қалар сырыңды бүркемелеудің классикалық үлгісі. Бұл орай-
да Кеңес өкіметі бізге көп үлгі көрсетті. (Қазіргі үкімет пен
Елбасыға қарсы қозғалыстар оны ұтымды пайдаланып келеді).
Бұл – сананы өзіне қажет мəселеге қызмет етуге қарай бұру
əдісі. Оның жолдарысаналуан. Желтоқсан оқиғасынан кейін
жүзге, руға, туыстыққа, тіпті, жерлестікке бөлу туралы əңгіме
тиегі ағытылды да кетті. Мұндай əңгіме қозғалған тұста мəселе
кімнің пайдасына қарай шешілетіндігі – түсінікті нəрсе.
Қарға тамырлы қазақтың бəрі – туыс. Шын іздеген адам
өмір бойы бірін бірі көрмеген адамдардың арасында да байла-
ныс тауып алады. Қазақстанды колбиндерге басқарту үшін та-
бар басқа амал жоқ. Ал, құйтырқы саясаттың, осы күнге дейін
«Қазақ жүрген жердің бəрі сол» деп, өзіміз таласа дəлелдеп
жататын болдық. Оның көрінісі бүгінгі Президент сайлауы
қарсаңында да қылаң беріп қалып жүр.
Желтоқсан көтерілісінің мақсатын санаға теріс бейнелеу –
сол кездегі үкіметтің ең соңғы мүмкіндігі болатын. Қозғалып
кеткен тарих доңғалағын тоқтату үшін жан-тəнін салды. Қа-
лай дейсіз ғой? Тағы да сол – санаға əсер ету арқылы.
«Причем две трети из них – выходцы из южных областей...
Некоторые являются родственниками друг другу, а заодно –
родичами влиятельных людей республики, связанных корнями
все с теми же южными областями».
«Известиядағы» осындай жолдарды оқыған, газет сөзіне
имандай сенетін батыс, шығыс, солтүстік облыстардағы ағай-
ындар арасында көпке дейін осы пікірде жүріп, іштей наразы
көңіл-күй құшағында болғандар кездесті. Бұл нені көрсетеді?
Отарланған сананың ерікті түрде, өз бетінше өмір сүре алмай-
тындығын! Əйтпесе, тəуелсіз сана қабылдаған ақпаратын өз
бетінше сарапқа салған болар еді. Сөйтіп, ҚазМУ-де оқуға
(əсіресе, қазақ бөліміне) Ресеймен шекаралас «орыстанған» ай-
мақтардан гөрі, іргелес қазақи оңтүстік аймақтардан көбірек
келетіндігін табиғи заңдылық санар еді.