Basic HTML Version
34
өнертапқыштары ойлап тапқан жаңаша машина-техникаларды,
жаңалықтарды республикамыздың өзінде бекітіп, өндірісте
пайдалана алатындай дəрежеге жету – кезең күтпейтін іс.
Ол үшін, біздіңше, республика Ғылым академиясының түрлі
ғылыми салаларын дамытып, оның өз егеменділігіне қол жет-
кізгені жөн.
Соңғы уақытта біз əбден орталықшыл болып алған сияқ-
тымыз. Тіпті, ойлау жүйемізге дейін солай. Қайсыбіріміз
болсын, не Мəскеуде, не Батыс Еуропа елдерінде тұрып
жатқандаймыз. Осы жерде «Лениншіл жас» газетінің өткен
сандарының бірінде жарияланған «Парсы шығанағындай
шырғалаң» атты мақаладағы айтылған бір ойды еске сала
кеткен жөн деп ойлаймын. Ол мақалада Таяу Шығыстың
біздер үшін Шығыс емес, Оңтүстік – Батыс екендігі тілге тиек
етілген болатын. Біздіңше, бұл жайлар көпшілік хабарлама
құралдарының алып отырған орнына да байланысты секілді.
Бүкілодақтық басылымдар, радио-телехабарлары, тіпті орыс
тілінде шығатын республикамыздың газет-журналдары сана-
мызды байлап-матап тастаған дерсің. Енді ше?.. Негізі, біздің
елдегі қалыптасқан жағдай бойынша, газет-журнал қай тілде
шығатын болса, көбінесе сол тілде сөйлейтін ұлттың ғана мұң-
мүддесін қорғап, əдебиет, мəдениет, өнерін насихаттап жатады.
Бұл қырынан алғанда, қазақ тіліндегі басылымдар аз еңбекте-
ніп жатпағанымен, жалпы жұмысымыз əлі де мардымсыз
сияқты. Өйткені, қазақша жарияланып жататын толғақты про-
блемалар, мардымды мақалалар орыс тілді оқырмандарға жет-
пей қалады (ол қатарға 40 пайыз ана тілін білмейтін қазақтар-
ды қосыңыз). Бұл мəселенің дəл қазіргідей жағдайда шешім
таба қоюы екіталай нəрсе.
Өз оқырмандарын жергілікті
халықтың тарихымен, мұң-мұқтажымен, өнер, білім, мə-
дениетімен таныстырып отыратын аталған салаларда
жоспарлы түрде үздіксіз жұмыс жүргізетін орыс тіліндегі
күнделікті газет қажет секілді. Оның редакциясына, қазақ
тілінде шығатын басылымдардағыдай, орыс тіліне жетік
жергілікті халықтың журналистерін ғана жұмысқа тарту
керек.
Қысқаша, түсінікті тілмен айтқанда, ол орыс тілінде